ảnh minh họa AI_Khi nào nên tham khảo ý kiến luật sư khi ly hôn?

Khi nào nên tham khảo ý kiến luật sư khi ly hôn?

Ly hôn là quyền của vợ, chồng khi đời sống hôn nhân không thể tiếp tục. Tuy nhiên, một vụ việc ly hôn không phải lúc nào cũng chỉ đơn giản là nộp đơn yêu cầu Tòa án chấm dứt quan hệ vợ chồng. Khi các bên có con chung, tài sản, nhà đất, khoản vay ngân hàng hoặc phát sinh những bất đồng khác, quá trình giải quyết có thể trở nên phức tạp và kéo dài.

Vậy trường hợp nào nên tham khảo ý kiến luật sư khi ly hôn? Có nhất thiết phải có luật sư tham gia hay không?

Luật sư Trần Thanh Mãi trao đổi như sau:

Không phải mọi trường hợp ly hôn đều cần có luật sư

Pháp luật không bắt buộc người yêu cầu ly hôn phải có luật sư. Nếu vợ chồng đều thống nhất việc ly hôn, đã thỏa thuận được về con chung, cấp dưỡng, tài sản và các nghĩa vụ liên quan thì đương sự hoàn toàn có thể tự mình thực hiện thủ tục theo quy định.

Tuy nhiên, khi bắt đầu phát sinh tranh chấp hoặc có những vấn đề pháp lý phức tạp, việc tham khảo ý kiến của luật sư từ sớm có thể giúp đương sự xác định đúng yêu cầu, chuẩn bị tài liệu, chứng cứ và lựa chọn phương án giải quyết phù hợp, hạn chế trường hợp phải bổ sung, thay đổi yêu cầu hoặc tiếp tục khởi kiện bằng một vụ án khác sau khi đã ly hôn.

Đặc biệt, đối với người đang kinh doanh, điều hành doanh nghiệp, làm việc ở xa hoặc không có nhiều thời gian, luật sư còn có thể hỗ trợ thực hiện các công việc pháp lý trong phạm vi pháp luật cho phép, giúp khách hàng chủ động hơn về thời gian để tập trung cho công việc và cuộc sống.

1. Khi chưa biết nên yêu cầu Tòa án giải quyết những vấn đề gì

Một trong những vấn đề quan trọng khi giải quyết ly hôn là quyền quyết định và tự định đoạt của đương sự.

Theo Điều 5 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015, đương sự có quyền quyết định việc khởi kiện, yêu cầu Tòa án có thẩm quyền giải quyết vụ việc dân sự. Tòa án chỉ giải quyết trong phạm vi đơn khởi kiện, đơn yêu cầu của đương sự.

Trong quá trình giải quyết, đương sự cũng có quyền chấm dứt, thay đổi yêu cầu hoặc thỏa thuận với nhau một cách tự nguyện, miễn là không vi phạm điều cấm của luật và không trái đạo đức xã hội.

Điều này có nghĩa là đương sự cần xác định mình muốn Tòa án giải quyết vấn đề gì và yêu cầu cụ thể ra sao.

Trong một vụ án ly hôn, ngoài yêu cầu chấm dứt quan hệ vợ chồng còn có thể phát sinh nhiều vấn đề như quyền trực tiếp nuôi con, cấp dưỡng, chia tài sản chung, xác định tài sản riêng, nghĩa vụ trả nợ hoặc quyền, nghĩa vụ đối với người thứ ba.

Nếu không xác định đầy đủ ngay từ đầu, một số vấn đề có thể chưa được giải quyết trong vụ án ly hôn. Khi hai bên tiếp tục không thể thỏa thuận sau khi ly hôn, họ có thể phải khởi kiện bằng một vụ án khác, làm phát sinh thêm thời gian và chi phí.

Đây là một trong những thời điểm nên tham khảo ý kiến luật sư để xác định đúng quan hệ pháp luật và phạm vi yêu cầu cần Tòa án giải quyết.

2. Khi vợ chồng tranh chấp quyền trực tiếp nuôi con

Tranh chấp quyền nuôi con thường là một trong những vấn đề nhạy cảm nhất khi ly hôn.

Mong muốn được trực tiếp nuôi con của cha hoặc mẹ là điều dễ hiểu. Tuy nhiên, việc Tòa án giao con cho ai trực tiếp chăm sóc không chỉ phụ thuộc vào mong muốn của mỗi bên mà còn phải căn cứ vào quy định pháp luật và quyền lợi về mọi mặt của con.

Khi tranh chấp xảy ra, đương sự cần xác định những tài liệu, chứng cứ nào có ý nghĩa đối với yêu cầu của mình; điều kiện về chỗ ở, thời gian chăm sóc, môi trường sinh sống, việc học tập và những yếu tố khác liên quan đến quyền lợi của trẻ.

Luật sư có thể hỗ trợ khách hàng đánh giá yêu cầu của mình có căn cứ hay không, những chứng cứ nào cần chuẩn bị và phương án nào phù hợp với hoàn cảnh thực tế.

3. Khi có tranh chấp tài sản chung, tài sản riêng

Nếu vợ chồng có nhiều tài sản thì việc xác định và phân chia tài sản khi ly hôn có thể phức tạp hơn rất nhiều so với việc chỉ yêu cầu chấm dứt quan hệ hôn nhân.

Tranh chấp thường phát sinh đối với:

• Nhà, đất;
• Tiền gửi ngân hàng;
• Xe ô tô và tài sản có giá trị;
• Cổ phần, cổ phiếu, phần vốn góp trong doanh nghiệp;
• Tài sản có trước thời kỳ hôn nhân;
• Tài sản được tặng cho, thừa kế;
• Tài sản đứng tên một bên vợ hoặc chồng;
• Tài sản có liên quan đến cha mẹ, người thân hoặc người thứ ba.

Không phải cứ tài sản đứng tên một người thì mặc nhiên là tài sản riêng và cũng không phải mọi tài sản hiện có khi ly hôn đều đương nhiên được chia đôi.

Vì vậy, luật sư cần nghiên cứu nguồn gốc hình thành tài sản, thời điểm tạo lập, quá trình quản lý, sử dụng và các chứng cứ liên quan trước khi tư vấn yêu cầu chia tài sản.

4. Khi có khoản vay ngân hàng, tài sản thế chấp hoặc nghĩa vụ với người thứ ba

Nhiều vụ án ly hôn không chỉ có quan hệ giữa vợ và chồng mà còn liên quan đến ngân hàng, cá nhân cho vay hoặc các chủ thể khác.

Ví dụ, vợ chồng cùng vay ngân hàng để mua nhà và quyền sử dụng đất đang được thế chấp để bảo đảm khoản vay.

Khi ly hôn, cần xem xét đồng thời nhiều vấn đề: khoản vay là nghĩa vụ chung hay nghĩa vụ riêng; ai có nghĩa vụ tiếp tục trả nợ; tài sản thế chấp được giải quyết như thế nào; quyền và lợi ích của ngân hàng hoặc người thứ ba được bảo đảm ra sao.

Đặc biệt, theo Điều 60 Luật Hôn nhân và Gia đình năm 2014, quyền, nghĩa vụ tài sản của vợ chồng đối với người thứ ba vẫn có hiệu lực sau khi ly hôn, trừ trường hợp vợ chồng và người thứ ba có thỏa thuận khác.

Do đó, ly hôn không đồng nghĩa với việc các nghĩa vụ tài chính trước đó của vợ chồng tự động chấm dứt.

5. Khi nghi ngờ một bên đang che giấu hoặc chuyển dịch tài sản

Trong thực tế có trường hợp khi quan hệ hôn nhân phát sinh mâu thuẫn, một bên mới phát hiện người còn lại có tiền gửi ngân hàng, nhà đất, cổ phần, phần vốn góp hoặc những tài sản khác mà mình không trực tiếp quản lý.

Cũng có trường hợp đương sự nghi ngờ bên còn lại đang chuyển dịch hoặc che giấu tài sản trước khi Tòa án giải quyết.

Lúc này, vấn đề quan trọng không chỉ là đưa ra yêu cầu mà còn phải xem xét chứng cứ nào chứng minh tài sản tồn tại, nguồn gốc của tài sản và căn cứ xác định đó là tài sản chung.

Luật sư có thể hỗ trợ xác định những chứng cứ cần thu thập và trong trường hợp đương sự không thể tự mình thu thập được thì xem xét các thủ tục tố tụng phù hợp để đề nghị Tòa án hỗ trợ thu thập chứng cứ theo quy định.

6. Khi vụ việc ly hôn có yếu tố nước ngoài

Thủ tục có thể phức tạp hơn khi vợ hoặc chồng đang sinh sống ở nước ngoài, một bên là người nước ngoài hoặc vụ án có tài sản, giấy tờ được lập tại nước ngoài.

Ngoài những vấn đề thông thường của một vụ án ly hôn, đương sự có thể phải xử lý thêm các vấn đề về thẩm quyền của Tòa án, xác định địa chỉ của người ở nước ngoài, tống đạt văn bản tố tụng, ủy thác tư pháp, hợp pháp hóa và sử dụng tài liệu do cơ quan nước ngoài cấp…

Việc xác định không đúng thủ tục ngay từ đầu có thể làm thời gian giải quyết kéo dài đáng kể. Vì vậy, đây là nhóm vụ việc nên được xem xét kỹ trước khi tiến hành.

7. Khi cần thay đổi, bổ sung hoặc rút một phần yêu cầu trong quá trình giải quyết

Yêu cầu ban đầu của đương sự không phải lúc nào cũng phù hợp với những chứng cứ xuất hiện trong quá trình giải quyết vụ án.

Có trường hợp sau khi thu thập thêm tài liệu mới phát hiện tài sản khác của vợ chồng. Ngược lại, cũng có trường hợp yêu cầu ban đầu không còn đủ căn cứ hoặc phương án hòa giải của phía bên kia mang lại kết quả phù hợp hơn so với tiếp tục tranh chấp.

Luật sư có thể cùng khách hàng đánh giá lại tình trạng pháp lý của vụ án để xem xét giữ nguyên, bổ sung, thay đổi hoặc rút một phần yêu cầu, đồng thời cân nhắc phương án thỏa thuận nếu điều đó bảo đảm tốt hơn quyền và lợi ích hợp pháp của khách hàng.

Việc bảo vệ quyền lợi không nhất thiết đồng nghĩa với việc phải tranh chấp đến cùng mọi vấn đề.

8. Khi không có nhiều thời gian trực tiếp theo đuổi thủ tục ly hôn

Một vụ án ly hôn có tranh chấp có thể phát sinh nhiều công việc: chuẩn bị đơn từ và hồ sơ; cung cấp, bổ sung tài liệu, chứng cứ; nghiên cứu yêu cầu của phía bên kia; làm việc với cơ quan, tổ chức có liên quan; tham gia các buổi làm việc, hòa giải và phiên tòa theo quy định.

Đối với người đang kinh doanh, điều hành doanh nghiệp, làm công việc chuyên môn hoặc thường xuyên phải đi công tác, thời gian dành cho việc tự nghiên cứu và theo đuổi từng thủ tục pháp lý đôi khi còn gây ảnh hưởng đến công việc nhiều hơn chi phí dành cho việc sử dụng dịch vụ pháp lý.

Trong phạm vi pháp luật cho phép, luật sư có thể tư vấn và xây dựng phương án giải quyết; chuẩn bị đơn từ, văn bản; nghiên cứu, sắp xếp và đánh giá chứng cứ; thực hiện những công việc tố tụng phù hợp và tham gia bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp cho khách hàng tại Tòa án.

Đương sự vẫn phải trực tiếp thực hiện những công việc mà pháp luật hoặc Tòa án yêu cầu sự có mặt của chính họ. Tuy nhiên, thay vì phải tự mình xử lý toàn bộ quá trình, khách hàng có thể tập trung vào những việc thực sự cần thiết và dành nhiều thời gian hơn cho công việc, hoạt động kinh doanh, sự nghiệp và cuộc sống cá nhân.

Kết luận

Không phải mọi trường hợp ly hôn đều cần có luật sư. Đối với vụ việc đơn giản, các bên đã thống nhất được toàn bộ vấn đề thì đương sự có thể tự thực hiện thủ tục theo quy định.

Tuy nhiên, khi ly hôn phát sinh tranh chấp về con chung, cấp dưỡng, nhà đất, tài sản có giá trị, khoản vay ngân hàng, tài sản thế chấp, tài sản có dấu hiệu bị che giấu hoặc vụ việc có yếu tố nước ngoài, việc tham khảo ý kiến luật sư từ sớm có thể giúp đương sự xác định đúng yêu cầu, chuẩn bị chứng cứ và lựa chọn phương án giải quyết phù hợp.

Đối với những người có quỹ thời gian hạn chế, việc sử dụng sự hỗ trợ pháp lý còn giúp tiết kiệm thời gian tự tìm hiểu quy trình, chuẩn bị đơn từ, hồ sơ để có thể tập trung hơn cho công việc, kinh doanh, sự nghiệp và ổn định cuộc sống sau những biến động của hôn nhân.

---

⚖️ Nếu anh/chị đang cân nhắc ly hôn, đã bắt đầu thủ tục tại Tòa án hoặc có tranh chấp về con chung, tài sản, nhà đất, khoản vay và nghĩa vụ tài chính, vui lòng liên hệ Hotline: 0934.586.924 để luật sư xem xét trường hợp cụ thể, tư vấn phương án và hỗ trợ các công việc pháp lý phù hợp, giúp anh/chị chủ động hơn về thời gian để tập trung cho công việc và cuộc sống.

👉 Xem thêm bài viết: Chọn ly hôn khi hôn nhân không hạnh phúc: Góc nhìn luật sư

👉 Xem thêm bài viết: Sống chung như vợ chồng không đăng ký kết hôn thì tài sản chia như thế nào?

👉 Xem thêm bài viết: Nam nữ sống chung như vợ chồng trong trường hợp nào được pháp luật công nhận là hôn nhân thực tế?